Tin tức - Sự kiện

TS Lương Thị Hiền


27-01-2026

Phó Trưởng Khoa Ngữ văn, Trường Đại học Sư Phạm Hà Nội

1. Họ và tên: LƯƠNG THỊ HIỀN

2. Năm sinh:  1982        

3. Nam/Nữ:    Nữ 

4. Cơ quan công tác 

Tên cơ quan: Trường Đại học Sư phạm Hà Nội              

Người đứng đầu cơ quan: PGS.TS. Nguyễn Đức Sơn 

Địa chỉ cơ quan: 136 Xuân  Thủy, Cầu Giấy, Hà Nội.

Website cơ quan: hnue.edu.vn 

Điện thoại cơ quan: +84-(0)24-37547823

5. Chức vụ hiện nay:  Phó Trưởng Khoa Ngữ văn, Đại học Sư phạm Hà Nội 

6. Địa chỉ thường trú hiện nay: P.903, Hoàng Thành Pearl, 55 Cầu Diễn, Hà Nội

    Số điện thoại di động:  0912.703.934               Email:   luonghien@hnue.edu.vn 

7. Kinh nghiệm công tác 

- Giảng dạy các học phần về Ngôn ngữ học cho sinh viên, học viên cao học các hệ thuộc các Khoa thuộc trường Đại học Sư phạm Hà Nội (Khoa Ngữ văn, Khoa Quản lí Giáo dục, Khoa Tiếng Anh, Khoa Giáo dục Tiểu học, Khoa Giáo dục Mầm non….); cho sinh viên các trường Đại học với vai trò giảng viên mời giảng (Đại học Ngoại thương, Học viện quan hệ quốc tế,…) 

- Là thành viên trong 10 đề tài, nhiệm vụ khoa học cấp Trường, Bộ, cấp Tỉnh chuyên ngành Ngôn ngữ học, Giáo dục học.

- Hướng dẫn sinh viên, học viên cao học nghiên cứu đề tài thuộc chuyên ngành Ngôn ngữ học và Giáo dục học

- Là chủ biên và tác giả của nhiều sách tham khảo môn Tiếng Việt, môn Ngữ văn cho học sinh phổ thông. Là tác giả sách giáo khoa Tiếng Việt 1 - bộ Vì sự bình đẳng và dân chủ trong giáo dục. 

- Tham gia biên soạn câu hỏi đánh giá diện rộng quốc gia (CITO) - môn Ngữ văn lớp 5,9,12.

- Chủ biên và thành viên biên soạn dữ liệu trong một số hệ thống học liệu số đánh giá năng lực trong môn Tiếng Việt, Ngữ văn. 

- Tập huấn, bồi dưỡng giáo viên tiểu học, trung học phổ thông; giáo viên cốt cán, tổ trưởng chuyên môn Tiếng Việt, môn Ngữ văn; bồi dưỡng giáo viên dạy tiếng Việt ở nước ngoài. 

- Tham gia tập huấn các khoá đào tạo: Dạy học với Intel; Sách giáo khoa theo định hướng phát triển năng lực: Nhìn từ kinh nghiệm quốc tế; Tập huấn Giáo dục phát triển năng lực học sinh thực hiện Chương trình GDPT 2018; Xây dựng đề thi đánh giá năng lực học sinh môn Ngữ văn,... 

8. Chức danh khoa học: Tiến sĩ 

9. Trình độ đào tạo: 

- Đại học (2004): Ngữ văn – Đại học Sư phạm Hà Nội

- Thạc sĩ (2006): Ngôn ngữ học – Đại học Sư phạm Hà Nội

- Tiến sĩ (2014): Ngôn ngữ học – Học viện Khoa học Xã hội

10. Trình độ ngoại ngữ: Cử nhân Ngôn ngữ Anh (2010): Đại học Sư phạm Hà Nội (hệ tại chức)

11. Quá trình công tác:

- 2005 đến nay: Giảng viên, Khoa Ngữ văn, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội

12. Các bộ sách (SGK, chuyên khảo) đã tham gia biên soạn


13. Các bài báo khoa học (trong nước, quốc tế)

  1. Lương Thị Hiền (2007), "Giá trị văn hóa quyền lực được đánh dấu qua các phương tiện xưng hô trong gia đình người Việt", Tạp chí Khoa học (số 12), ĐH Sư phạm Hà Nội, tr. 35- 40.
  2. Lương Thị Hiền (2009), "Giá trị văn hóa quyền lực được đánh dấu qua hành động ngôn từ trong gia đình người Việt", Kỉ yếu Ngữ học trẻ 2008, Hội Ngôn ngữ học và Đại học Vinh, tr. 638- 642.
  3. Lương Thị Hiền (2010), "Giá trị văn hoá - quyền lực được đánh dấu qua hành động cầu khiến trong giao tiếp gia đình người Việt", Tạp chí Ngôn ngữ (số 10), Viện Ngôn ngữ học, tr.66-74.
  4. Lương Thị Hiền (2011), "Tìm hiểu yếu tố quyền lực được đánh dấu qua hành động hỏi và yêu cầu trong hoạt động xét xử của Tòa án", Tạp chí Ngôn ngữ (số 10), Viện Ngôn ngữ học, tr.334-343.
  5. Lương Thị Hiền (2011), "Ngôn ngữ học pháp luật và ngôn ngữ học pháp luật Việt Nam", Kỉ yếu Hội thảo Ngữ văn từ truyền thống đến hiện tại, NXB ĐH Sư phạm Hà Nội, tr. 61-76.
  6. Lương Thị Hiền (2012), "Tìm hiểu cấu trúc trao đáp trong mối quan hệ với yếu tố quyền lực trong phạm vi giao tiếp pháp đình", Tạp chí Ngôn ngữ (số 12), Viện Ngôn ngữ học, tr.58-69.
  7. Lương Thị Hiền (2013), "Hiện tượng điều chỉnh từ vựng và đấu tranh quyền lực trong giao tiếp pháp đình tiếng Việt", Kỉ yếu hội thảo Ngôn ngữ và văn học, NXB Đại học Sư phạm Hà Nội, tr.324-333.
  8. Lương Thị Hiền (2013), "Câu văn tu từ trong ba tác phẩm Chí Phèo”, “Lão Hạc”,“Đời thừa của Nam Cao", Kỉ yếu hội thảo Ngôn ngữ và văn học, NXB ĐH Sư phạm Hà Nội.
  9. Lương Thị Hiền (2013), "Những hướng nghiên cứu về quyền lực và ngôn ngữ", Tạp chí Khoa học (số  6B), Đại học Sư phạm Hà Nội, tr.33-42
  10.  Lương Thị Hiền (2014), “Hệ thống hành động ngôn ngữ trong giao tiếp pháp đình Việt Nam”, Tạp chí Từ điển học và Bách khoa thư, số 5/2014
  11.  Lương Thị Hiền (2014), “Về hiện trạng sử dụng từ ngữ xưng hô trong giao tiếp pháp đình Việt Nam”, Tạp chí Nhân lực Khoa học xã hội số 2/2015
  12.  Lương Thị Hiền (2015), “Một số biện pháp nâng cao năng lực tự học của sinh viên ngành Sư phạm Ngữ văn trong đào tạo tín chỉ”, Kỉ yếu Hội thảo Khoa học toàn quốc Bồi dưỡng năng lực cho giảng viên các trường Sư phạm.
  13.  Lương Thị Hiền (2015), “Mối quan hệ quyền lực và diễn ngôn từ cách tiếp cận của phân tích diễn ngôn phê phán”, trong Đỗ Hữu Châu – Hành trình và tiếp nối (nhiều tác giả), NXB ĐH Sư phạm Hà Nội.
  14.  Lương Thị Hiền (2016), “Ngôn ngữ học xã hội và một số gợi ý trong dạy học Ngữ văn”, Kỉ yếu Hội thảo Khoa học toàn quốc Đổi mới dạy học Ngữ văn trong các trường Sư phạm.
  15.  Lương Thị Hiền (2016), Đặc điểm của những đơn vị ngôn ngữ định danh cao ốc ở thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội (giai đoạn 2008- 2015), Tạp chí Khoa học, ĐH Sư phạm Hà Nội.
  16.  Lương Thị Hiền (2016), “Đặc điểm của một số nhóm hành động ngôn từ đánh dấu quyền lực cao trong giao tiếp pháp đình”, Tạp chí Nhân lực Khoa học xã hội số 1.
  17.  Lương Thị Hiền (2016), “Một số biểu tượng ngữ âm trong tập thơ "Bóng chữ" của Lê Đạt”, Kỉ yếu Hội thảo khoa học quốc gia Kí hiệu học từ lí thuyết đến ứng dụng trong nghiên cứu và dạy học Ngữ văn, NXB Giáo dục Việt Nam.
  18.  Lương Thị Hiền, Nguyễn Cẩm Vân (2016), “Đặc điểm các lớp từ trong văn học mạng tiếng Việt”, Kỉ yếu Hội thảo Quốc gia Văn học Việt Nam trong xu hướng toàn cầu hoá, Trường ĐH Sư phạm - ĐH Đà Nẵng, NXB Thông tin và Truyền thông.
  19.  Lương Thị Hiền, Lê Thanh Nga (2017), “Xây dựng mô hình từ điển giải thích tiếng Việt cho học sinh tiểu học”, Tạp chí Khoa học, ĐH Sư phạm Hà Nội.
  20.  Lương Thị Hiền (2017), “Tiêu đề báo điện tử về người đồng tính từ góc độ phân tích diễn ngôn phê phán”, Tạp chí Từ điển học và Bách khoa thư, số 12-2017
  21.  Lương Thị Hiền, Nguyễn Thu Nga (2017), “Định hướng phát triển tư duy hình tượng cho học sinh tiểu học thông qua dạy học Từ láy”, Kỉ yếu Hội thảo Ngữ học toàn quốc Ngôn ngữ ở Việt Nam - Hội nhập và phát triển. NXB Dân trí, 2017.
  22. Lương Thị Hiền, Nguyễn Thu Nga (2018), Dạy nghi thức lời nói cho trẻ mầm non qua trò chơi đóng vai, Kỉ yếu Hội thảo Ngôn ngữ Việt Nam trong bối cảnh giao lưu, hội nhập và phát triển, NXB Dân trí.
  23. Lương Thị Hiền, Nguyễn Thảo Quỳnh (2019), “Lập luận trong diễn ngôn chất vấn của đại biểu quốc hội (Khoá XI-XIV)”, Kỉ yếu Hội thảo Ngôn ngữ Việt Nam - giao lưu, hội nhập và phát triển, NXB Dân trí.
  24.  Lương Thị Hiền, Trần Hoài Phương (2019), “Phát triển tư duy logic cho học sinh tiểu học trong dạy học nhóm bài Tập làm văn”, Tạp chí Khoa học, ĐH Sư phạm Hà Nội.
  25. Lương Thị Hiền, Dương Thị Hương (2021), Dạy học văn Thuật theo Chương trình Tiếng Việt tiểu học 2018, Tạp chí Thiết bị Giáo dục tháng 12/2021
  26. Lương Thị Hiền, Dương Thị Hương (2021), Dạy viết văn Thuật áp dụng quy trình Smart theo Chương trình Tiếng Việt tiểu học 2018, Tạp chí Giáo dục và Xã hội, tháng 12/2021
  27. Lương Thị Hiền (2023), Xây dựng hệ thống bài tập đánh giá năng lực của học sinh trong môn Tiếng Việt trên nền tảng số, Kỉ yếu Hội thảo Quốc gia "Phát triển năng lực cho đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lí trong kỉ nguyên số"
  28.  Lương Thị Hiền, Trịnh Khánh Hiền (2023), Nghiên cứu đặc điểm của hiện tượng meme tiếng Việt từ góc độ phân tích diễn ngôn đa phương thức, Tạp chí Khoa học số 8, Đại học Sư phạm Hà Nội
  29.  Lương Thị Hiền, Trịnh Khánh Hiền (2023), Vận dụng meme tiếng Việt trong dạy học một số nội dung chương trình Ngữ văn. Tạp chí Khoa học ĐHQGHN
  30.  Lương Thị Hiền (2023), “Examining Philology Teachers' Lesson Planning Competencies in Vietnam”, International Journal of Learning, Teaching and Educational Research, Vol 22, no6, pp 121-136
  31.  Lương Thị Hiền (2023), Ứng dụng trí tuệ nhân tạo tạo sinh trong dạy tiếng Việt như một ngoại ngữ, Kỉ yếu hội thảo Ngôn ngữ học máy tính, NXB Dân Trí.
  32.  Lương Thị Hiền (2023), “Testing the performance of Vietnamese expats learning Vietnamese language on digital platforms”, Vietnam Social Sciences Review, no.5
  33.  Lương Thị Hiền (2023), "Xây dựng đề kiểm tra định kì môn Tiếng Việt ở tiểu học theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018: Thực trạng và giải pháp", Kỉ yếu Hội thảo Khoa học Quốc gia Chương trình Giáo dục môn Ngữ văn 2018 và sách giáo khoa Ngữ văn, Thực tiễn dạy học môn học và những vấn đề đặt ra cho đào tạo giáo viên, NXB Thông tin và Truyền thông.
  34. Lương Thị Hiền, Lê Phương Nga (2024), “Lịch sử dạy học vần qua các bộ sách giáo khoa tiếng Việt: Tổng quan và một vài đề xuất", Hội thảo khoa học quốc gia Bước đầu bàn về nội dung quản lí nhà nước về tiếng Việt, NXB Đại học Sư phạm.
  35. Đặng Thị Hảo Tâm, Lương Thị Hiền (2024), “Xây dựng trò chơi dạy Học vần cho học sinh lớp 1 trên nền tảng số (theo sách Tiếng Việt 1- Kết nối tri thức với cuộc sống)”, Hội thảo Giáo sư Hoàng Tuệ - Ngôn ngữ trong đời sống xã hội, NXB Dân Trí.
  36. Lương Thị Hiền (2024), Tổng quan nghiên cứu về “emoji” dưới góc độ lí thuyết kí hiệu học và kí hiệu học xã hội. Tạp chí Ngôn ngữ học, số 11.
  37. Dương Thị Hương, Lương Thị Hiền (2024), Tổ chức dạy học viết văn kể chuyện sáng tạo lớp 4, lớp 5 theo mô hình WANT. Tạp chí Giáo dục & Xã hội, số 162(223), tháng 9/2024.
  38. Lương Thị Hiền, Phạm Ngọc Minh, Đỗ Minh Trang, Nguyễn An Nguyên (2024), Xây dựng chatbot Từ điển ngôn ngữ gen Z hỗ trợ giáo dục kĩ năng giao tiếp số cho thanh thiếu niên. Tạp chí Ngôn ngữ & Đời sống, số 7(356).
  39. Lương Thị Hiền, Phạm Ngọc Minh, Đỗ Minh Trang (2024), Định hướng giáo dục kĩ năng giao tiếp số cho học sinh – thanh thiếu niên. Tạp chí Thiết bị Giáo dục, số 314.
  40. Lương Thị Hiền & Lê Phương Nga (2024), Thực trạng và biện pháp phát triển tư duy phản biện cho sinh viên sư phạm trong sử dụng trí tuệ nhân tạo tạo sinh.Tạp chí: Vinh University Journal of Science Education Science and Technology, 53(Special Issue 2), 341–350.
  41. Lương Thị Hiền (2024), Designing a game for teaching Vietnamese as a heritage language for children on the foundation of multi-sensory education theory. Vietnam Social Sciences, (2), 76, số 2.
  42. Lương Thị Hiền (2024), Tài nguyên trò chơi dân gian trong dạy học tiếng Việt di sản cho trẻ em người Việt ở nước ngoài. Hội thảo quốc tế Kết nối Việt Nam lần thứ 14 – Đại học Huế.
  43. Lương Thị Hiền (2024), Diễn ngôn tuyên bố về hệ giá trị cốt lõi của các trường đại học Việt Nam từ góc độ phân tích diễn ngôn phê phán. Hội thảo quốc tế Những khuynh hướng ngôn ngữ học hiện đại: lí thuyết và ứng dụng – NXB Đại học Quốc gia Hà Nội.
  44. Võ Thanh Hà, Lương Thị Hiền, Đoàn Thị Thuý Hạnh, Bùi Thanh Thuỷ (2025). Quản lí ngôn ngữ quốc gia trong bối cảnh toàn cầu hoá: Kinh nghiệm quốc tế và đề xuất cho Việt Nam. Trong L. A. Vinh, T. H. Hoàng, M. V. Trinh, T. X. Cảnh, N. T. K. Oanh & Đ. T. T. Hạnh (Chủ biên), Giáo dục trong kỉ nguyên vươn mình của dân tộc: Kỷ yếu hội thảo khoa học giáo dục 2025. Nhà xuất bản Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh.
  45. Lương Thị Hiền (2025), Ứng dụng emoji trong giáo dục ngôn ngữ: Tiếp cận từ góc độ lí thuyết kí hiệu học xã hội và đề xuất thực tiễn. Kỷ yếu hội thảo khoa học quốc tế: Ngôn ngữ học chức năng và vấn đề đa phương thức (Proceedings of the International Scientific Conference – Functional Linguistics and Multimodality), NXB  Đại  học Quốc gia, Hà Nội
  46. Lương Thị Hiền, Bùi Phương Thuý, Lã Phương Ngọc, Trương Phương Anh (2025). "Communication role relationships in the discourse of Vietnamese agricultural product advertisements". Vietnam Social Sciences Review, 2(223), 73–89. https://doi.org/10.56794/VSSR.2(223).73-89
  47. Luong Thi Hien, Bui Phuong Thuy, La Phuong Ngoc, Truong Phuong Anh (2025). “Building a Digital Library Model on Advertising Language of Vietnamese Agricultural Products: An Approach from Digital Humanities,” HNUE Journal of Science: Social Sciences Volume 70 (4), 16–26. https://doi.org/10.18173/2354-1067.2025-0053
  48. Lương Thị Hiền, Nguyễn An Nguyên (2025), “Hashtag như một nguồn lực kí hiệu học xã hội trong diễn ngôn đánh giá lĩnh vực giải trí số của giới trẻ Việt Nam,” Tạp chí Ngôn ngữ, Số 9, tr 30–38

14. Các đề tài, dự án, nhiệm vụ khoa học đã chủ trì hoặc tham gia liên quan tới dịch vụ

15. Đã từng đào tạo, dạy, hướng dẫn học sinh, sinh viên, học viên sau đại học:

15.1. Đào tạo Sau đại học

Đã hướng dẫn thành công 15 thạc sĩ chuyên ngành Ngôn ngữ học, Giáo dục học.  Đề tài:

  1. Nguyễn Thị Minh (2018), Sử dụng trò chơi ngôn ngữ trong dạy học tiếng Việt nhằm phát triển năng lực giao tiếp cho học sinh lớp 9, chuyên ngành Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Văn và Tiếng Việt
  2. Nguyễn Thị Len (2018), Tìm hiểu từ láy trong truyện thiếu nhi của Nguyễn Nhật Ánh và Nguyễn Ngọc Thuần, chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  3. Nguyễn Thu Hiền (2018), Trường nghĩa đô thị trong thơ Việt Nam cuối thế kỉ XX- đầu thế kỉ XXI, chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  4. Nguyễn Cẩm Vân (2020), Nghiên cứu hành động ngôn ngữ của giáo viên trong phần nhận xét, đánh giá bài kiểm tra của học sinh, chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  5. Nguyễn Thảo Quỳnh (2021), Lập luận trong diễn ngôn giới thiệu ở trường học, chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  6. Dương Nguyễn Minh Hồng (2021), Biểu thức ngôn ngữ định danh đồ uống, đồ ăn trong thực đơn quán trà và cà phê ở Việt Nam, chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  7. Nguyễn Thị Thanh Huyền (2022), Đặc điểm ngữ âm trong lời nhạc rap Việt, chuyên ngành Ngôn ngữ học
  8. Nguyễn Thị Quỳnh Anh (2022), Đặc điểm ngôn ngữ diễn thuyết của người nổi tiếng trong diễn ngôn TED's TALK , chuyên ngành Ngôn ngữ học
  9. Nguyễn Thị Ngọc Lan (2022), Đặc điểm cấu tạo và ngữ nghĩa của từ Hán Việt trong SGK Ngữ văn 6, chuyên ngành Ngôn ngữ học
  10. Bùi Thị Thu Trang (2022), Thiết kế và sử dụng sơ đồ, bảng biểu trong dạy học đọc hiểu văn bản kí ở lớp 6, chuyên ngành Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Văn và Tiếng Việt
  11. Nguyễn Thị Thơ (2023), Xây dựng ngân hàng bài tập biện pháp tu từ trong dạy học môn Ngữ văn lớp 6,  chuyên ngành Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Văn và Tiếng Việt
  12.  Nguyễn Hồng Nhật (2024), Đặc điểm ngôn ngữ phần chú thích trong sách giáo khoa Ngữ văn cấp trung học cơ sở theo Chương trình giáo dục phổ thông 2028, chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  13. Lương Thị Quỳnh Nhi (2025), Phương ngữ giới trong sách giáo khoa Tiếng Việt tiểu học theo Chương trình Ngữ văn 2018, chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  14. Trần Minh Phương (2025), Xây dựng sổ tay biện pháp tu từ trên ngữ liệu văn bản văn học thuộc sách giáo khoa Ngữ văn trung học cơ sở,  chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  15. Nguyễn Thị Tuyết Mai (2025), Vận dụng phương pháp dạy học theo dự án trong dạy học “Bài 4: Quê hương yêu dấu” – SGK Ngữ văn 6, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, chuyên ngành Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Văn và Tiếng Việt

15.2. Hướng dẫn sinh viên nghiên cứu khoa học

1. SV Lê Thanh Nga (2017), Xây dựng mô hình từ điển giải thích tiếng Việt theo chủ điểm cho học sinh tiểu học, Giải Nhất cuộc thi Sinh viên nghiên cứu khoa học cấp Bộ.

2. SV Trịnh Khánh Hiền (2023), Nghiên cứu hiện tượng meme trong tiếng Việt và định hướng xây dựng từ điển meme ứng dụng trong dạy học tiếng Việt ở phổ thông, Giải Nhất cuộc thi Sinh viên nghiên cứu khoa học cấp Bộ.

3. SV Phạm Ngọc Minh,  Đỗ Minh Trang, Vũ Thị Tường Vy (2024), Nghiên cứu xây dựng từ điển online ngôn ngữ Gen Z (song ngữ Việt - Anh) và định hướng giáo dục kĩ năng giao tiếp số cho thanh thiếu niên, Giải Khuyến khích cuộc thi Sinh viên nghiên cứu khoa học cấp Bộ.

4. SV Bùi Phương Thuý, Lã Phương Ngọc, Trương Phương Anh (2025), Diễn ngôn quảng cáo nông sản Việt: Từ bình diện ngữ vực đến ứng dụng xây dựng Thư viện số hoá dữ liệu ngôn ngữ, Giải Khuyến khích cuộc thi Sinh viên nghiên cứu khoa học Eureka.

 

Post by: Khoa Ngữ văn
27-01-2026