Tiện ích


Thống kê truy cập
TÂN PHẢ HỆ VĂN BẢN VÀ ỨNG DỤNG TRONG NGHIÊN CỨU VĂN BẢN HỌC

Tóm tắt: Tình trạng thiếu thống nhất giữa giữa các văn bản hiện tồn của thư tịch cổ cùng với sự khuyết thiếu thông tin sao chép lưu trên văn bản như bản nguồn, bản đích, người sao chép, địa điểm sao chép…gây cản trở lớn đến quá trình xây dựng sơ đồ truyền bản. Câu hỏi đặt ra là: Nếu chỉ dựa trên thông tin sẵn có của các văn bản hiện tồn, liệu có thể xây dựng được một sơ đồ phả hệ biểu thị mối quan hệ giữa các dị bản của thư tịch không? Cơ sở lí luận ngành Phê bình văn bản học (textual criticism) cụ thể là trường phái Tân phả hệ văn bản (New- Stemmatics) cùng với sự hỗ trợ của các phần mềm phân tích phát sinh loài trong Phân nhánh học miêu tả (claditics) giúp chúng ta trả lời câu hỏi này. Bài viết của chúng tôi mang tính chất giới thiệu một khả năng ứng dụng mới cho nghiên cứu văn bản học nói chung và văn bản học Hán Nôm nói riêng.

Tác giả: Phùng Diệu Linh Cập nhật:05/10/2017
DẠY NAM QUỐC SƠN HÀ QUA NGUYÊN TÀC VÀ BẢN DỊCH THƠ (THỂ LUẬT), CÓ THỂ VÀ KHÔNG THỂ

Không biết trên thế giới này, từ xưa đến nay có nơi nào giống như Việt Nam, giữa phòng tuyến đôi bên, quân xâm lược và quân chống xâm lược gươm giáo đã tuốt trần chuẩn bị xông trận, thế rồi bài “Nam quốc sơn hà” vang lên đã dập tắt ngọn lửa chiến tranh, quân thù rút lui về nước. Vì thế bài thơ còn có tên “Thoái lỗ thi” (thơ lui giặc).

Tác giả: Phan Hữu Nghệ (Nguyên Giảng viên Bộ môn Hán Nôm) Cập nhật:09/09/2016
MINH GIẢI VĂN BẢN - MỘT KHÂU QUAN TRỌNG TRONG VIỆC DẠY VÀ HỌC HÁN NÔM

Theo sử sách ghi chép, chữ Hán du nhập vào Việt Nam từ thế kỷ thứ II trước công nguyên. Người Việt đã chấp nhận và trải qua hàng chục thế kỷ đã sử dụng chữ Hán, sau đó là chữ Nôm - một loại hình văn tự do người Việt sáng tạo làm công cụ chính để ghi chép, biểu đạt tư duy. Cho đến nay chữ Hán chữ Nôm đã trở thành tử ngữ nhưng những thành quả lao động về mặt tinh thần của người xưa vẫn còn được lưu giữ tại các thư viện lớn của Trung ương và các địa phương trên cả nước.

Tác giả: TS Phạm Văn Thắm Cập nhật:09/06/2016
TRI THỨC VĂN HÓA TRONG VĂN BẢN HÁN CỔ VỚI CUỘC SỐNG HIỆN ĐẠI NGÀY NAY

Văn hóa cổ đại là sản phẩm của sự kết tinh trí tuệ của các dân tộc từ hàng ngàn năm nay. Các điển tịch văn hóa cổ đại không chỉ là tài sản tinh thần quý giá của một dân tộc, mà còn là một bộ phận quan trọng trong kho tàng văn hóa của nhân loại.

Tác giả: TS Nguyễn Thanh Hà Cập nhật:13/05/2016
MẤY SUY NGHĨ VỀ VIỆC GIẢNG DẠY HÁN NÔM

Từ trước đến nay, việc giảng dạy Hán Nôm đã được nhiều nhà giáo, nhà nghiên cứu Hán Nôm quan tâm trên nhiều lĩnh vực: phương pháp giảng dạy, nội dung bài giảng cũng như cách biên soạn giáo trình. Dù vậy, trong các giáo trình đã và đang lưu hành, nội dung và chủ đề bài giảng cũng như phương pháp truyền đạt vẫn thể hiện mỗi người có một cách riêng nên vẫn chưa có một giáo trình Hán Nôm nào được xã hội cho là mẫu mực.

Tác giả: Phan Đăng Cập nhật:06/04/2016
MỘT SỐ Ý KIẾN VỀ VIỆC NGHIÊN CỨU, GIẢNG DẠY VÀ HỌC TẬP NGỮ VĂN HÁN NÔM TRONG NHÀ TRƯỜNG ĐẠI HỌC VÀ CAO ĐẲNG SƯ PHẠM

Chúng ta đã bước vào thế kỷ XXI, khi nền khoa khoa cử chữ Hán chấm dứt từ một trăm năm trước. Chữ Hán Nôm thành tử ngữ và nhanh chóng đi vào dĩ vãng. Nhưng cũng từ đây, càng rời xa cái năm 1919, yêu cầu đòi hỏi tìm hiểu về quá khứ của dân tộc càng ngày một cấp thiết, trong đó Hán Nôm học là một chìa khoá vô cùng quan trọng, vì chữ Hán Nôm đã gắn bó sâu sắc với lịch sử và văn hóa Việt Nam và mang chở những thông điệp của quá khứ cha ông cho muôn đời con cháu.

Tác giả: TS Nguyễn Xuân Diện Cập nhật:16/03/2016
ĐÔI ĐIỀU VỀ BỘ MÔN NGỮ VĂN HÁN NÔM TRONG TRƯỜNG ĐẠI HỌC VÀ CAO ĐẲNG SƯ PHẠM

Nói ngữ văn Hán Nôm, tức đã nói tới ngôn ngữ và văn tự cổ của Hán ngữ Việt ngữ. Điều ấy thật rõ ràng và hiển nhiên. Gần suốt một nghìn năm Bắc thuộc, người Việt phải chịu sự lệ thuộc và chi phối của người Hán. Giữa lúc ấy người Việt chưa có chữ viết lấy gì để trao đổi công văn giấy tờ với quan lại người Hán, thế là đành phải mượn chữ Hán để làm công cụ giao tiếp, trao đổi phục vụ cho mọi yêu cầu của đời sống hàng ngày của xã hội, trước tiên là trong lĩnh vực hành chính.

Tác giả: Mai Hồng Cập nhật:05/02/2016
CẦN CÓ TRI THỨC HÁN NÔM CƠ BẢN CHO NGƯỜI HỌC HÁN NÔM KHÔNG CHUYÊN

Người học Hán Nôm ngoài chuyên ngành Hán Nôm muốn sử dụng được Hán Nôm cần có một lượng tri thức Hán Nôm cơ bản. Vậy thế nào là tri thức Hán Nôm và tri thức Hán Nôm cơ bản? Làm thế nào để có được tri thức Hán Nôm cơ bản đó?

Tác giả: PGS.TS Đinh Khắc Thuân Cập nhật:09/01/2016
NỘI TÂM TÂM LINH CỦA NGƯỜI NGHỆ SĨ PHƯƠNG ĐÔNG VỚI VẤN ĐỀ THƯ PHÁP HÁN NÔM

Nghệ thuật thư pháp Hán Nôm chính là phương thức, là cách viết chữ Hán chữ Nôm một cách có nghệ thuật. Các bậc trí thức tiền bối của nước ta rất coi trọng loại hình nghệ thuật này. Chúng ta tự hào về những nét bút tài hoa của cha ông chúng ta qua những văn bản như văn bia, sắc, chiếu, biểu, chỉ, dụ, hoành phi, câu đối... Rất nhiều danh nhân đất Việt như Thiền sư Mãn Giác Mạc Đĩnh Chi, Cao Bá Quát, Nguyễn Khuyến... đã dùng cái tinh diệu của nét bút để truyền đạt những tình cảm thâm trầm mà hào phóng, sâu sắc mà cao đẹp, kín đáo mà bay bổng của tâm hồn người Việt Nam.

Tác giả: Bùi Thanh Hùng Cập nhật:18/12/2015
MỘT SỐ TRAO ĐỔI TRONG NGHIÊN CỨU, GIẢNG DẠY VÀ HỌC TẬP HÁN NÔM

Cùng với sự ra đời của vương triều phong kiến nhà nước Đại Việt, chữ Hán và chữ Nôm cũng ra đời, ghi chép lại tư tưởng tình cảm, trí tuệ của ông cha ta ngàn năm nay. Lịch sử tinh thần của cha ông được bảo lưu trong hơn 5000 bộ sách Hán Nôm hiện đang được lưu giữ ở thư viện Viện nghiên cứu Hán Nôm. Đấy là chưa nói tới còn hàng ngàn bộ sách Hán Nôm khác được lưu giữ trong thư viện các gia đình. Hàng ngàn văn bia, câu đối, hoành phi, sắc phong, hương ước, văn khắc chuông khánh… trong các làng xã, đình chùa, trải dài từ Bắc tới Nam. Đây là kho di sản văn hoá vô giá. Nhưng muốn khai thác và không ngừng sưu tầm bổ sung kho di sản quý này cần có người thành thạo Hán Nôm. Mặc dù đã có nhiều công sức khai thác của các thế hệ cha ông song nguồn tư liệu Hán Nôm đồ sộ ấy dường như chưa hề vơi cạn.

Tác giả: PGS.TS Trần Lê Bảo Cập nhật:05/11/2015
ĐÀO TẠO VỀ HÁN NÔM HOC CHO TƯƠNG LAI

Hán Nôm học có thể xem là một ngành học đặc thù của đất nước ta, xuất phát từ một thực tế lịch sử - văn hoá đặc biệt của dân tộc: chúng ta thừa hưởng từ cha ông một Di sản Hán Nôm quý giá cần được kế thừa và phát huy đúng mức.

Tác giả: PGS Phan Văn Các Cập nhật:09/10/2015
TRUYỀN ĐẠT VÀ TIẾP NHẬN DI SẢN HÁN NÔM TRONG NHÀ TRƯỜNG

Do hoàn cảnh lịch sử đặc biệt, nền văn minh chữ viết của Việt Nam trong quá khứ đã để lại một di sản văn hoá thành văn khá đồ sộ, bao gồm các văn bản thuộc nhiều loại thể, rất phong phú về số lượng và mang nhiều sắc thái riêng biệt độc đáo về nội dung.

Tác giả: PGS Đặng Đức Siêu Cập nhật:08/09/2015
TRIỂN VỌNG NGÀNH HÁN NÔM TRONG THẾ KỈ XXI VÀ PHẦN ĐÓNG GÓP KHÔNG THỂ THIẾU CỦA NHÀ TRƯỜNG

Cũng như nhiều ngành nghề khác, trong thời đại ngày nay, muốn có người làm được, làm thạo, làm giỏi công tác Hán Nôm, nhất thiết phải kinh qua đào tạo. Việc đào tạo này, theo thiển nghĩ, cần được tiến hành một cách bài bản, công phu...

Tác giả: PGS Trần Nghĩa Cập nhật:02/08/2015
CẦN KHẨN TRƯƠNG KHÔI PHỤC VIỆC DẠY CHỮ HÁN TRONG NHÀ TRƯỜNG PHỔ THÔNG VIỆT NAM

Với ý thức muốn đưa chữ Hán và chút ít khởi động như trên, thiết tưởng đã đến lúc cần đặt vấn đề học chữ Hán trong nền giáo dục phổ thông ở nước ta hiện nay một cách thấu đáo, có bài bản, có chủ trương kế hoạch hẳn hoi...

Tác giả: GS Nguyễn Đình Chú Cập nhật:02/08/2015
"Độc Tiểu Thanh kí" - tư liệu và hướng nghiên cứu

Bài Độc Tiểu Thanh kí được thực sự chú ý tới và tạo thành cuộc tranh luận khá sôi nổi, kéo dài ngót 5 năm, sau đấy tạm lắng xuống và cho tới nay vẫn còn nhiều điều cần bàn, nhất là những vấn đề về tư liệu vàhướng nghiên cứu. Đấy cũng là mục đích của bài viết này.

Tác giả: PGS TS Nguyễn Đăng Na Cập nhật:10/06/2015
1234